Uit veel grote internationale onderzoeken is gebleken dat erectieproblemen over de hele wereld vaak voorkomen. In Nederland vonden recent drie grote onderzoeken plaats naar het vóórkomen van erectieproblemen. Uit de onderzoeken blijkt dat gemiddeld ongeveer 14% van alle mannen ouder dan 18 jaar last hebben van erectieproblemen (dat is ongeveer een op de zeven mannen!).
Er zijn verschillende leeftijdgroepen onderzocht. De Enigma-studie heeft de meest uitgebreide groep van alle mannen ouder dan 18 jaar onderzocht. In de Boxmeer-studie zijn mannen tussen de 40 en 70 jaar onderzocht en in de Krimpen-studie mannen tussen de 50 en 80 jaar. De resultaten verschilden behoorlijk: tussen 13% en 35% van de mannen had last van erectieproblemen. Bij de Enigma-studie had een derde van de volwassen mannen wel eens problemen met de erectie, maar slechts 17% had echt een erectieprobleem volgens de definitie. Per leeftijdgroep blijken er duidelijke verschillen te zijn. Met het vorderen van de leeftijd wordt de kans groter en boven de 60 tot 70 jaar heeft meer dan de helft van de mannen een erectieprobleem. Ook de ernst van het erectieprobleem neemt toe op hogere leeftijd. Zo treden bij jongeren de milde vormen het meest op en bij ouderen de complete vorm. Tabel 3 toont het leeftijdsgebonden voorkomen (prevalentie) van erectieproblemen bij mannen in de Enigma-studie, uitgesplitst naar ernst van de stoornis.

 

De conclusie van deze onderzoeken is dat veel mannen last hebben van erectieproblemen, soms een enkele keer, maar vaak ook voor langere tijd. Het voorkomen van erectieproblemen is gebonden aan leeftijd, maar ook aan andere risicofactoren.

Een andere culturele -achtergrond (casus)
Meneer Yacoubi is 53 jaar. Hij is afkomstig uit Irak. Hij is daar gehuwd geweest en heeft 5 kinderen. Hij is het regime daar ontvlucht. In de lange tijd dat hij onderweg is geweest, heeft hij zijn vrouw verloren. Dat heeft hem veel verdriet gegeven, omdat zijn vrouw zijn enige gelijkwaardige steun was met wie hij alles kon bespreken en met wie hij moeilijke tijden heeft doorgemaakt. Met zijn kinderen heeft hij onderdak gekregen in Nederland. Hij vertelt in Irak ingenieur van beroep te zijn geweest en tot een zekere sociale bovenklasse te hebben behoord. In Nederland heeft hij genoegen moeten nemen met een functie als verkoper in een kleine boekhandel. Hij heeft het daar erg naar de zin. De kinderen, die de volwassen leeftijd hebben bereikt, wonen elders en een deel van hen is gehuwd. De heer Yacoubi is inmiddels grootvader geworden. Na het overlijden van zijn vrouw heeft hij geen seksuele contacten meer gehad. Hij heeft de seksualiteit niet gemist doordat hij al zijn aandacht nodig heeft gehad voor het overleven en daarna voor het opnieuw inrichten van zijn nieuwe leven. Hij is dankbaar dat hij in Nederland is opgenomen. Nadat zijn leven is gestabiliseerd heeft hij een nieuwe vrouw ontmoet. De relatie is beperkt tot het weekend, aangezien zij elders in Nederland woont en ook daar haar werk heeft. Steevast zien ze elkaar ieder weekend. Ze genieten van elkaar. De seksualiteit is weer opgebloeid, maar de heer Yacoubi heeft gemerkt dat het niet meer gemakkelijk is een erectie te krijgen en vast te houden. Hij gaat hier zwaar onder gebukt, zeker omdat seksualiteit een belangrijke rol speelt tussen hen beiden. Hij voelt zich falen in de relatie en zoekt hulp bij de huisarts om hem te helpen.
Samen met de huisarts gaat hij na of er sprake is van voldoende seksuele opwinding. Juist omdat hij sterke lustgevoelens heeft, is het pijnlijk dat zijn lichaam niet voldoende reageert. Soms krijgt hij een erectie, maar dan slechts van korte duur. Hij heeft dit probleem niet eerder ervaren. Met zijn inmiddels overleden echtgenote liep de seksualiteit altijd als vanzelf. Oorzakelijk lijken er geen redenen te bestaan voor de problemen met de erectie. Hij heeft geen ziektes, rookt niet en is voor zijn leeftijd in een goede conditie. Hij is voldoende in beweging. Hij fietst iedere dag naar zijn werk. Na uitgebreide evaluatie bij de huisarts blijkt dat bij masturbatie (zelfbevrediging) de erectie goed is. De huisarts vertelt dat hij denkt aan de zogenaamde ‘weduwnaarsimpotentie’. Dat wil zeggen dat na het overlijden van de echtgenote (partner) bij het starten van een nieuwe relatie problemen met de erectie ontstaan, waarschijnlijk als uiting van faalangst. Het resultaat is dat vanaf de eerste seksuele activiteit met de nieuwe relatie een erectieprobleem ontstaat.
Omdat hij bij masturbatie geen erectieproblemen ondervindt, begrijpt de heer Yacoubi deze uitleg en vraagt wat hieraan kan worden gedaan. De huisarts adviseert om de seksualiteit anders in te richten, zodat er minder nadruk ligt op de prestatie in de zin van de erectie en de samenleving (coïtus). Een gesprek met zijn vrouw zou daarbij kunnen helpen. Het volgende gesprek zou dan met z’n drieën plaatsvinden. De heer Yacoubi geeft aan dat dit onbespreekbaar is in zijn cultuur. Hij zal de vicieuze cirkel van faalangst op een andere manier zelf willen doorbreken. De huisarts doet het aanbod om hem voor het weekend een langwerkende pde5-remmer voor te schrijven. Het doel is voor korte tijd medicamenteuze ondersteuning te bieden. Als de cirkel van faalangst is doorbroken, kan het middel worden gestopt.
Voordat het recept wordt uitgeschreven vraagt de huisarts om over het voorstel na te denken. Bij het volgende consult vraagt de heer Yacoubi om het beloofde recept. Ze spreken af om na een aantal keer gebruik het effect ervan te bespreken.
Na anderhalve maand komt de heer Yacoubi weer op het spreekuur. Hij is erg tevreden over het effect van de medicatie. De eerste pogingen waren meteen al succesvol en dat stimuleerde om ermee door te gaan en de seksualiteit is hiermee teruggekeerd. Hij verzoekt om nog een korte tijd te mogen doorgaan met de medicatie en na een tijdje te proberen of het ook zonder medicatie vanzelf weer op gang komt.