Onder invloed van hypertensie gebeurt met de bloedvaten in de hersenen hetzelfde als in de rest van het lichaam. Als ten gevolge van het aangroeien van een bloedstolsel een bloedvat in de hersenen geheel wordt afgesloten, zal het deel van de hersenen dat afhankelijk is van bloedaanvoer via het afgesloten bloedvat, afsterven. Dit heet een herseninfarct.
Door een langdurige verhoging van de bloeddruk, of door een plotselinge flinke stijging van de bloeddruk, kan ook eenzwakke plek in een bloedvat in de hersenen ontstaan. Als deze zwakke plek dan scheurt spreken we van een hersenbloeding. De verschijnselen daarvan zijn hetzelfde als van een afsluiting van een bloedvat. De gevolgen van een hersenbloeding zijn nog veel dramatischer wanneer de patiënt bloedverdunners gebruikt, omdat de bloeding dan langer door kan gaan. Voorbeelden van bloedverdunners zijn acetylsalicylzuurpreparaten (Aspirine, Ascal en Aspro) of coumarinepreparaten (Acenocoumarol, Marcoumar en Sintrommitis). Zeker wanneer u een behandeling nodig heeft met bloedverdunnende middelen is het dus zaak de bloeddruk geregeld te laten controleren en zo nodig te behandelen.

Beroerte
Het herseninfarct is de belangrijkste veroorzaker van een beroerte of cerebrovasculair accident (CVA), de verzamelnaam van stoornissen in de hersenfunctie als gevolg van een gestoorde doorbloeding van de hersenen. De meeste beroertes (80%) worden veroorzaakt door een infarct als gevolg van een bloedvatafsluiting. De resterende 20% wordt veroorzaakt door hersenbloedingen. Ook dan krijgt het deel van de hersenen dat afhankelijk was van het beschadigde bloedvat, geen vers bloed meer.
Een beroerte treedt meestal volkomen onverwacht op. Dat is ook het gevaarlijke van hypertensie: de patiënt heeft geen klachten, maar intussen gebeurt er wel van alles in allerlei organen.
Soms gaat aan een beroerte een periode vooraf met tijdelijke uitval van de functie van een deel van de hersenen. Dit wordt een TIA (Transient Ischaemic Attack) genoemd. Er is dan nog geen duurzame afsluiting van een slagader. Het gevolg is dat het achterliggende deel van de hersenen te weinig zuurstof ontvangt en tijdelijk uitvalt. Voorbeelden van TIA-verschijnselen zijn moeite met spreken, blindheid aan een oog of een verlamming van een been of arm, dezelfde verschijnselen dus als bij een beroerte. De verschijnselen verdwijnen vaak binnen enkele uren.




Verschijnselen en gevolgen van een beroerte
Bij een beroerte zal een kleiner of groter deel van de hersenen dat geen bloed meer krijgt, afsterven. De gevolgen hangen af van de plaats in de hersenen waar het infarct of de bloeding plaatsvindt, omdat elk deel van de hersenen een verschillende functie heeft. Maar omdat bepaalde bloedvaten in de hersenen vatbaarder voor afsluiting blijken te zijn, komen bepaalde uitvalsverschijnselen van de hersenen relatief vaker voor. Bekende gevolgen zijn een halfzijdige verlamming, of soms moeite met spreken, of zelfs de onmogelijkheid tot spreken. Dit laatste heet afasie.
De linkerhersenhelft stuurt de rechterkant van ons lichaam aan, en de rechterhersenhelft de linkerkant. Bij een beroerte in de linkerhersenhelft uiten de verschijnselen zich daarom in de rechterkant van het lichaam en bij een beroerte in de rechterhersenhelft in de linkerkant van het lichaam.
Bij een beroerte wordt men vaak in het ziekenhuis opgenomen. Een deel van de patiënten kan thuis behandeld worden. Sommige patiënten moeten worden opgenomen in een verpleeghuis of een revalidatiecentrum. Voor veel mensen gaat een beroerte gepaard met verlies van zelfstandigheid. Je kunt geen auto meer rijden, niet meer werken, bepaalde hobby's niet meer uitoefenen, moeilijk communiceren, kortom vaak niet meer het leven leiden van voor de beroerte. Dat dit veel woede, frustratie en neerslachtigheid kan opwekken bij de patiënt is duidelijk. Maar ook de naaste omgeving (partners, eventuele kinderen) heeft vaak veel te lijden onder de nieuwe situatie.