Prostaatkanker
Prostaatkanker komt vaak voor. Elk jaar worden 7.900 mannen met deze diagnose geconfronteerd. Veel mannen van 80 jaar en ouder dragen deze ziekte bij zich. Zij hoeven daar echter niet altijd weet van te hebben omdat de ziekte niet altijd klachten veroorzaakt.
De drie meest gebruikte behandelingen bij prostaatkanker zijn operatie, bestraling of het toedienen van hormonen. De behandeling wordt bepaald op grond van de plaatselijke uitbreiding van de tumor en de aan- of afwezigheid van uitzaaiingen. Jongere mannen met een goede algemene conditie kunnen in aanmerking komen voor een operatie. Dit is een zware ingreep. Andere patiënten krijgen een bestraling, al dan niet gecombineerd met een hormonale behandeling. De bestraling kan uitwendig of inwendig zijn. Als de tumor erg klein is en er onder de microscoop weinig kwaadaardige kenmerken te zien zijn, is soms behandeling niet nodig.
Wanneer u in verband met prostaatkanker bestraald moet worden, moet u er rekening mee houden dat uw behandeling zes à zeven weken zal gaan duren. De behandeling duurt zo lang omdat per keer maar een kleine dosis straling wordt toegediend. Hierdoor worden de klachten die veroorzaakt worden door bestraling van normale cellen van de darm en de urineblaas zo veel mogelijk beperkt. Meestal worden 30 tot 35 bestralingen gegeven. Om ervoor te zorgen dat zo min mogelijk gezond weefsel bestraald wordt, maakt men een CT-scan. Daarop is de precieze plek van de tumor en het omringende normale weefsel (zoals darm, blaas) duidelijk zichtbaar. Het bestralingsveld kan daardoor heel nauwkeurig worden aangegeven. De plaats van de prostaat kan elke dag enkele millimeters verschillen. Ook tijdens de bestraling kan de plaats van de prostaat veranderen. Mede daarom wordt het te bestralen gebied altijd iets ruimer gekozen (de marge) rond de prostaattumor. En vervolgens worden (in principe elke week) controlefoto's op het bestralingstoestel gemaakt om na te gaan of de prostaattumor goed wordt bestraald. De prostaat is niet zichtbaar te maken met deze foto's en daarom worden deze foto's onderling vergeleken op basis van de wel zichtbare (bot)structuren van het bekken. Inmiddels is een nieuwe methode ontwikkeld. Eerst worden een vijftal kleine stukjes goud (deze zijn wel goed te zien op de controlefoto's) in de prostaat aangebracht. Hiermee is de plaats van de prostaat beter te controleren. Deze methode wordt nu steeds meer toegepast. Na bestraling is de kans erg groot dat de tumor in het behandelde gebied niet meer terugkeert.
Inwendige bestraling wordt bij prostaatkanker steeds vaker toegepast. Over het algemeen wordt deze behandeling alleen toegepast bij de kleinere prostaattumoren. U zult voor deze behandeling kort in het ziekenhuis moeten worden opgenomen.
De radiotherapeut plaatst, na plaatselijke verdoving, een groot aantal zaadjes (60-80) met radioactief jodium in de prostaat. In principe blijven deze radioactieve zaadjes in de prostaat zitten. De radioactiviteit neemt echter snel af. Na de behandeling wordt met behulp van röntgenfoto's gecontroleerd of alle ingebrachte zaadjes nog in de prostaat zitten.
De behandeling wordt goed verdragen. De kans op genezing is groot. Het voordeel van deze behandeling is dat die maar enkele uren duurt. Een tweede voordeel is dat het omringende gezonde weefsel nauwelijks wordt bestraald. De kans op impotentie bij deze vorm van bestraling is ook kleiner vergeleken met de kans op impotentie na een operatie.

Blaaskanker
In het geval van blaaskanker neemt uw uroloog tijdens de oncologiebespreking met de patholoog en de radiotherapeut uw ziektegeschiedenis door en bepaalt wat de beste behandeling is. De keuze van de behandeling is afhankelijk van de grootte van de tumor. Als u blaaskanker heeft, wordt u in principe geopereerd. De hele urineblaas wordt verwijderd en er wordt een kunstmatige uitgang voor de afvoer van de urine gemaakt. Als een operatie niet mogelijk is, is bestraling een goed alternatief. Soms kan verwijdering van de blaas voorkomen worden door inwendige bestraling.
De bestraling bij blaaskanker is uitwendig. Er wordt voor bestraling gekozen wanneer de blaastumor te groot is om operatief verwijderd te kunnen worden of wanneer de algemene conditie van de patiënt een operatie niet toelaat. U moet er rekening mee houden dat de behandeling zes à zeven weken duurt. Dat komt omdat per keer de bestraling slechts uit een kleine dosis bestaat. Zo worden de klachten, die veroorzaakt worden door bestraling van normale cellen van de darm en de urineblaas, zo veel mogelijk beperkt. Om gezond weefsel zo min mogelijk te bestralen, wordt voorafgaand aan de bestraling een CT-scan gemaakt waardoor de juiste ligging van de tumor goed kan worden bepaald.
Meestal zult u in totaal 30 tot 35 maal bestraald worden. Na 20 à 25 bestralingen zal een kleiner veld bestraald worden. Na bestraling is de kans erg groot dat de tumor in het behandelde gebied niet meer terugkeert.
In sommige gevallen kan een blaastumor die op een gunstige plaats in de urineblaas ligt, inwendig worden bestraald. Het voordeel van deze behandeling is dat niet de hele urineblaas verwijderd hoeft te worden.
Voor deze behandeling moet u worden opgenomen. De operatie wordt uitgevoerd door de uroloog. Daarna plaatst de radiotherapeut, als u nog onder narcose bent, een aantal plastic bronhouders in de blaas in de directe omgeving van de kankercellen. Deze steken door een gaatje in de huid naar buiten. Ook wordt tijdelijk een urinekatheter aangebracht. De bronhouders worden vervolgens gevuld met de radioactieve bronnen. De totale behandeling duurt ongeveer vijf dagen. De slangetjes worden daarna zonder verdoving verwijderd. De resultaten van deze behandeling zijn goed.

Testiskanker
De zieke zaadbal wordt operatief via de lies verwijderd. De patholoog stelt daarna definitief vast of er sprake is van testiskanker.
Er zijn twee soorten testiskanker: seminoom en non-seminoom. Uitzaaiingen van het seminoom verplaatsen zich meestal via de lymfeklieren. Uitzaaiingen van het non-seminoom verplaatsen zich meestal via de bloedbaan. Het non-seminoom wordt behandeld door operatie en chemotherapie. Bestraling speelt bij de behandeling geen belangrijke rol. Bij het seminoom kan in een vroeg stadium bestraling worden toegepast. In een meer gevorderd stadium bestaat de behandeling uit chemotherapie of radiotherapie.
In het algemeen reageert het seminoom heel erg goed op bestraling. Als het seminoom in een vroeg stadium wordt ontdekt, wordt uitwendige bestraling toegepast. De behandeling duurt ongeveer drie weken. Meestal wordt in totaal 15 keer bestraald. Door de grote stralingsgevoeligheid hoeft maar een lage dosis straling te worden gegeven. De klachten, die veroorzaakt worden door bestraling van normale cellen van de darm en de urineblaas, zullen daardoor beperkt zijn. Na bestraling is het risico klein dat de tumor terugkeert in het behandelde gebied. Bovendien kunt u, wanneer de tumor toch zou terugkomen, nog genezen door middel van chemotherapie.