Oestrogenen zijn hormonen die in rijpende eicellen in de eierstokken gemaakt worden. Oestrogenen spelen een belangrijke rol bij de opbouw van het bot in de puberteit en de jaren daarna. Vrouwen die gedurende die jaren niet of slechts af en toe menstrueren bouwen minder bot op dan vrouwen met steeds regelmatige menstruaties. Vanaf de leeftijd van ongeveer 35 jaar begint de botmassa af te nemen doordat de opbouw steeds iets achterblijft bij de afbraak. De afname van de botmassa is ongeveer 0,5-1% per jaar. Na de 'overgang' of menopauze (de laatste bloeding) gaat de botmassa door het wegvallen van de oestrogenen met gemiddeld 15% achteruit in 3-5 jaar. Daarna gaat de afbraak weer langzamer met 0,5-1% verlies per jaar.
De daling na de menopauze en die op latere leeftijd kan volledig tot staan gebracht worden door het gebruiken van oestrogenen. Het maakt daarbij niet uit in welke vorm oestrogenen gebruikt worden; als tablet, pleisters, neusspray, gel of onderhuidse inplantingen. Wanneer een vrouw vanaf haar menopauze oestrogenen gebruikt blijft de botmassa op hetzelfde niveau zonder daling. Zonder oestrogenen is het botverlies zoals gemeld 15% in de eerste jaren en daarna 0,5-1% per jaar.
Voortschrijdend inzicht, middels recente grootschalige onderzoeken, heeft echter aangetoond dat langdurig gebruik van geslachtshormonen (oestrogenen alleen of in combinatie met progestagenen) bij de preventie en behandeling van osteoporose niet meer te adviseren is, wegens een mogelijk vergrote kans op hart- en vaatziekten en borstkanker. Daarom wordt het chronische gebruik van deze hormonale behandeling voor osteoporose in het algemeen ontraden. Op individuele basis zal in goed overleg tussen behandelaar en patiënte gekeken kunnen worden voor wie deze behandeling mogelijk nog wel geschikt is.